Norma ISO 15607 pełni rolę przewodnika w procesie pokazując jak uzyskać WPQR spawanie różnymi metodami, dostarczając ogólne informacje, które stanowią punkt wyjścia do bardziej szczegółowych norm, takich jak PN-EN ISO 15614-1.
WPQR — co to jest?
WPQR (Welding Procedure Qualification Record) to protokół kwalifikacji technologii spawania — dokument potwierdzający że dana technologia spawania daje złącza o wymaganych właściwościach mechanicznych. WPQR powstaje w wyniku badań złącza próbnego wykonanego na podstawie wstępnej instrukcji spawania (pWPS). Badania obejmują zarówno metody nieniszczące (VT, PT, RT) jak i niszczące (rozciąganie, zginanie, udarność, makroskopowe). Pozytywny wynik badań dokumentuje się w WPQR, który jest zatwierdzany przez jednostkę notyfikowaną (np. TÜV, UDT). Na podstawie WPQR opracowuje się finalną instrukcję technologiczną spawania (WPS) stosowaną w produkcji.
Różnica WPS a WPQR
WPS (Welding Procedure Specification) to instrukcja — mówi JAK spawać: jakie parametry, jaki materiał, jaka pozycja. WPQR to protokół — potwierdza że parametry z WPS dają poprawne złącze. Można to porównać do przepisu i certyfikatu: WPS to przepis na spawanie, a WPQR to dowód że ten przepis działa. Więcej o tym czym jest WPS i co zawiera → WPS — instrukcja technologiczna spawania wg ISO 15609-1.
Przykład WPQR
Dokument WPQR zawiera: dane złącza próbnego (materiał, grubość, metoda spawania, pozycja), parametry spawania z pWPS, wyniki wszystkich badań NDT i DT oraz zakres kwalifikacji wynikający z normy EN ISO 15614-1.
WPQR spawanie – metody według ISO 15607
Norma wyróżnia pięć podstawowych metod kwalifikowania technologii spawania:
1. Kwalifikowanie technologii spawania przez badanie technologii
Ta metoda opiera się na serii norm PN-EN ISO 15614, na przykład:
PN-EN ISO 15614-1 dotyczy spawania łukowego stali oraz niklu i stopów niklu, a także spawania gazowego stali.
PN-EN ISO 15614-2 dotyczy spawania aluminium i jego stopów.
Jest to jedna z najczęściej stosowanych metod kwalifikacji.
Procedura:
Polega na wykonaniu złącza próbnego na podstawie wstępnej instrukcji technologicznej spawania (pWPS) i jego ocenie za pomocą badań nieniszczących i niszczących.
2. Kwalifikowanie technologii spawania na podstawie przedprodukcyjnego badania
Metoda opiera się na normie PN-EN ISO 15613 i znajduje zastosowanie w sytuacjach, gdy wymiary i kształty złączy próbnych określonych w normie PN-EN ISO 15614 nie mają odzwierciedlenia w produkcji.
Ograniczenie:
Każda kwalifikacja jest ograniczona do typu złącza stosowanego w badaniu.
3. Kwalifikowanie technologii spawania przez przyjęcie standardowej technologii
Metoda została opisana w normie PN-EN ISO 15612.
W praktyce oznacza wykorzystanie gotowej technologii kwalifikowanej na podstawie normy PN-EN ISO 15614, bez konieczności wykonania własnych prób spawalniczych.
Ograniczenie:
Dotyczy jedynie grup materiałowych: 1, 11, 8, 21, 22.1 oraz 22.2.
4. Kwalifikowanie technologii spawania na podstawie wcześniej nabytego doświadczenia
Metoda ta została opisana w normie PN-EN ISO 15611.
Oznacza, że wytwórca, na podstawie swojego doświadczenia potwierdzonego odpowiednią dokumentacją, może kwalifikować technologie spawania do określonych typów złączy bez konieczności przeprowadzania nowych prób spawalniczych, pod warunkiem spełnienia wymagań normy.
5. Kwalifikowanie technologii spawania na podstawie zbadanych materiałów dodatkowych
Metoda opisana w normie PN-EN ISO 15610 znajduje zastosowanie w przypadku materiałów konstrukcyjnych, gdy proces spawania nie powoduje znaczącego obniżenia właściwości strefy wpływu ciepła (SWC), a materiały dodatkowe posiadają uznanie zgodne z obowiązującymi przepisami.
Zakres stosowania:
Dotyczy grup materiałowych 1.1, 8.1, 21, 22.1 oraz 22.2 zgodnie z ISO/TR 15608.
Podsumowanie
Powyżej zostały pokrótce opisane metody kwalifikowania technologii zawarte w normie PN-EN ISO 15607, jednak w praktyce w większości przypadków stosuje się pierwszą metodę – kwalifikowanie przez badanie technologii spawania według PN-EN ISO 15614.
Infografika poniżej przedstawia najważniejsze powiązania między normami a procesami spawania.
Potrzebujesz WPQR?
Jeżeli potrzebujesz kwalifikowania technologii spawania, zapytaj o wycenę WPQR — przeprowadzimy cały proces od pWPS po zatwierdzony protokół WPQR.
